پخش زنده
امروز: -
بیش از یک سال از ابلاغ سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی از سوی رهبر معظم انقلاب میگذرد ،موضوعی که از مدت ها قبل از نهایی شدن و ابلاغ آن ،موضوع مورد بحث محافل اقتصادی بوده و بارها و بارها بر سر آن مناظره برپا شده است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما ، امروز مناظره ای با حضور اکبر ترکان دبیر شورای عالی مناطق آزاد کشور و مشاور اقتصادی رئیس جمهور و محمد خوش چهره استاد دانشگاه و منتقد اقتصادی، در سالن آمفی تئاتر باشگاه خبرنگاران با حضور اصحاب رسانه برگزار شد و البته اکبرترکان در آغاز بحث اعلام کرد نماینده دولت نیست و مواضع شخصی خود را اعلام می کند.
وی مهار تورم و تحقق نرخ رشد مثبت اقتصادی را از نتایج اقتصاد مقاومتی خواند و تصریح کرد: طبق گزارش گمرک صادرات غیرنقتی کشور با واردات به موازانه رسیده است و شاهد واردات ۵ / ۵۱ میلیارد دلار و صادرات غیرنفتی ۵ / ۴۹ میلیارد دلاری هستیم.
ترکان با اشاره به اینکه استفاده نکردن از نفت برای وارات کالاهای مصرفی و همچنین افزایش صادرات غیر نفتی به معنی نزدیک شدن به اقتصاد مقاومتی است ، گفت: دولت توانست از نرخ رشد منفی در یک دوره طولانی به نرخ رشد مثبت اقتصادی دست یابد که این مسئله به نوبه خود دستاورد موفقی است اگرچه نرخ محقق شده بالا نیست اما دستاورد بزرگی است.
دبیر شورای عالی منطقه آزاد با بیان اینکه نرخ تورم از 44 درصد به ۶ / ۱۵ درصد رسیده است ،افزود : با تورمهای بزرگ امکان توسعه تولید نیست و آرام شدن نرخ تورم موحب بهبود فضای کسب و کار برای تولید میشود.
خوش چهره : سه چالش پیش روی اقتصاد مقاومتی
در ادامه منظره محمد خوش چهره با بیان اینکه اقتصاد ما در شرایط رقابتی نیست ، تصریح کرد: در زمینه اقتصاد مقاومتی با سه چالش عمده نیز روبرو هستیم؛ یکی از این چالشها نداشتن درک صحیح از مفهوم اقتصاد مقاومتی است، چالش دیگر نبود باور و بسیار خطرناک تر از چالش اول است.
خوشچهره ، نبود افراد متخصص را سومین چالش پیش روی اقتصاد مقاومتی خواند و گفت : اقتصاد مقاومتی به معنی مقاومسازی اقتصاد در مقابل ناملایمات فضای بیرونی و داخلی است که متناسب با شرایط، تغییرات ایجاد شود.
وی با بیان اینکه تشخیص و کاهش وابستگیهای تهدیدزا ، هنر مدیریت استراتژیک است ، تصریح کرد: وابستگی درآمد ملی به درآمد نفت یکی از این وابستگیهای شدید است اما همواره در دولت های بعد از جنگ افزایش یافته است.
ترکان : عدم وابستگی به نفت محتوای اقتصاد مقاومتی است
ترکان در پاسخ این صحبتها گفت: هدف ما طراحی اقتصاد مقاومتی نیست چون این موضوع از سوی رهبری ابلاغ شده و عدم وابستگی به نفت محتوای اقتصاد مقاومتی است و قطع وابستگی یکی از بندهای مهم اقتصاد مقاومتی است ، اگر این موضوع را راهبرد اقتصاد مقاومتی بدانیم باید قابلیت عملیاتی آن را نیز بررسی کنیم.
وی با اشاره به اینکه طبق سنجشها در دنیا نسبت بودجه جاری به تولید ناخالص داخلی حدود 15 درصد است اما در ایران این نسبت 20 درصد است ، گفت: این تفاوت نشان می دهد دولت پیکره چاقی دارد.
ترکان گفت : اگر بخواهیم بودجه جاری را از نفت جدا کنیم باید به مالیات و سایر درآمدها وصل کنیم و از سویی دیگر باید دولت لاغر و ظرفیتهای مالیاتی بازسازی شود تا بودجه جاری با درآمدهای مالیاتی موازنه داشته باشد تا هدف مستقل شدن بودجه از نفت محقق شود.
ترکان ادامه داد : برای اینکه یک فکر درست یا برنامهای دقیق اجرایی شود ، نباید از مدیریت غافل شد و در دهههای اخیر کوششهای زیادی برای ارتقای مدیریت صورت گرفت اما گاهی اوقات دستگاهها کارآمدی لازم را نداشته به همین جهت برای تحقق سیاست های مالیاتی و بودجه جاری باید اقدام مدیریتی جدی صورت گیرد.
وی چاره اصلاح ساختار عمومی کشور را واگذاری وظیفه تهیه و تأمین بودجه به وزارت امور اقتصاد و دارایی دانست و گفت: در آن صورت سیاست گذاران به دلیل عدم دخالت در بودجه نمیتوانند در بزرگ شدن آن دخالتی داشته باشند زیرا این بودجه از طریق گمرک یا مالیات تأمین می شود.
ترکان اظهار داشت : در دولت قبل هم مطالعه برروی مستقل شدن بودجه جاری از نفت را انجام داده و گزارش راهبردی این مطالعه را به مجلس و دولت ارائه کردیم.
خوش چهره : مخالف یارانه نقدی بودیم
در ادامه خوش چهره با اشاره به اینکه از سال 66 هشدارهای زیادی را به دولتهای مختلف دادهام و این هشدارها صرفا برای دولت یازدهم نیست ، تصریح کرد: هر دولتی که روی کار میآید محاسن و معایبی دارد اما با توجه به اینکه ما در شرایط خاصی هستیم دولت کنونی اجازه اشتباه ندارد.
وی ادامه داد: ما مخالف یارانه نقدی بودیم چرا که اعتقاد داشتیم این موضوع بدون کار کارشناسی در دستور کار قرار گرفته است و همچنین مسکن مهر که متأسفانه چالشهای زیادی داشت.
خوش چهره با اشاره به اینکه طبق نظام اقتصاد جهانی مناطق آزاد باید مبادی خروج و صادرات باشد که متأسفانه در کشور ما این مناطق فقط مبادی ورود کالا شده است.
ترکان : توسعه فعالیت در مناطق آزاد را به سمت تسهیل تولید، توسعه صادرات
در ادامه ترکان جهت توسعه فعالیت در مناطق آزاد را به سمت تسهیل تولید، توسعه صادرات، انتقال فعالیت های نوین خواند و افزود: مناطق آزاد در دیگر نقاط جهان برای آزاد کردن جغرافیایی از کشور به منظور جهش صادرات است اما در کشور ما مناطق آزاد متفاوت است.
وی از هفت منطقه آزاد و 63 منطقه ویژه اقتصادی در کشور نام برد و گفت : در برخی مناطق آزاد هیچ زیرساختی وجود نداشت و اینطور گفته شد که خودتان پول بیاورید و این زیرساختها را ایجاد کنید ، چطور میشود از چنین مناطق آزادی پول درآورد بنابراین در این مناطق بیشتر واردات کالا برای درآمدزایی اتفاق افتاد.
ترکان ادامه داد: آنچه که در مناطق آزاد کشور اتفاق افتاد موجب شد که به واردات معتاد شویم و حالا باید این اعتیاد را ترک کنیم.
خوشچهره : تمرکز اقتصاد مقاومتی روی تولید ملی
در ادامه خوشچهره تمرکز اقتصاد مقاومتی روی تولید ملی خواند و افزود : موانع تولید مجموعهای از اشکالات سیاستهای پولی ارزی و مالی نامناسب است و در حال حاضر فشار مالیات روی قشر حقوق بگیر است و سوداگری در زمینه اشرافیگری ایجاد شده است.
این کارشناس اقتصادی : تولید ملی نکته کلیدی در اقتصاد مقاومتی است و باید موانع آن شناسایی شود و تبلور اقتصاد مقاومتی همان تقویت تولید ملی است.
وی ادامه داد: منابع مالی بانکها به سمت واحدهای تولیدی نیست و بانکها منابع واردات قاچاق را تأمین میکنند.
خوش چهره با اشاره به اینکه مشکل اقتصاد ایران ظرفیتسازی جدید و استفاده نکردن از ظرفیتهای موجود است ، تصریح کرد: در صنعت نساجی کمتر از 30 درصد بازار در دست واحدهای تولیدی داخل و بقیه در دست واردات است.
ترکان : سیستم بانکی نقش خود را صحیح ایفا نمیکند
ترکان در ادامه مناظره گفت :در قسمتهایی که ظرفیت تولید وجود دارد و واردات صورت میگیرد خسارت جدی به کشور وارد میشود.
وی با بیان اینکه سیستم بانکی نقش خود را به گونهای صحیح ایفا نمیکند ، افزود: از ظرفیتهای صنعتی ما تنها 50 درصد آن محقق میشود و در بخش خدمات نیز ظرفیت معطل کمتر داریم اما تولید صنعتی ما 50 درصد آن ظرفیت معطل است و یکی از بخشهایی که میتواند به تولید کشور کمک بسزایی داشته باشد بانک است.
ترکان در خصوص معوقات سیستم بانکی و مشکلات ناشی از آن تأکید کرد: هزاران میلیاردی که معوق شده مربوط به زمانی است که برخی درصدی دریافت میکردند و به ازای آن وام فراهم میکردند و متأسفانه با پرداخت وامهای بزرگ و عدم برداشت آنها وعلاوه بر آن بخشی از که در مسکن مسدود شده ، برنامه بانکی را حبس و ظرفیت منابع بانکی را کاهش داده است.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد کشور درخصوص یک سال و نیم و عملکرد دولت اظهار داشت: با گذشت حدود یک سال و نیم از فعالیت دولت و کوشش آنها برای حل مشکلات نتایج مثبتی صورت گرفته که یکی از مهمترین عوامل آن خروج غیرتورمی از رکود است که به سه دسته سیاستگذاری در سطح وزارتخانهها، مصوبه هیأت وزیران و سیاستهایی مربوط می شود که در حد عملکرد دولت نبود و نیاز به اصلاح قانون داشت.
ترکان : اصلاح تعرفهها برای حمایت از تولید داخلی
ترکان در ادامه در خصوص آمار و ارقام کشور گفت: سال گذشته واردات کشور ۵ / ۵۱ میلیارد دلار و صادرات غیر نفتی ۵ / ۴۹ میلیارد دلار بود که نشان می دهد در حال نزدیک شدن این دو حوزه هستیم و اصلاح تعرفههای عاملی برای حمایت از تولید داخلی است.
سپس خوش چهره گفت : تلاش های دولت در جهت ارتباط با بینالملل قابل تقدیر است اما نتایج آن از اهمیت بیشتری برخوردار است و جای بحث بسیاری دارد اما اگر فکر کنیم کلیه تهدیدها حل شده خوشبینی است ، زیرا در سناریوی بدبینی ممکن است فشارها در کالاهای اساسی مثل گندم مورد غفلت قرار گیرد.
ترکان در واکنش به سخنان خوشچهره اظهار داشت: وزیر جهاد کشاورزی برنامهای در خصوص تولیدات کشاورزی که یک اقدام استراتژیک است ، تدوین و در هیئت دولت به تصویب رسانده و کار را آغاز کرده است.
خوش چهره هم در ادامه با تاکید بر اینکه باید از الفاظ بیرون بیاییم ، گفت: متاسفانه به تولید ملی توجه لازم نشده است البته نه اینکه دولت بیتوجه باشد اما در فضای اقتصاد مقاومتی در این خصوص حرکت نکرده است.
وی گفت: اگر قرار باشد راه توسعه و پیشرفت مستمرمان را به ارتباطات بینالمللی گره بزنیم دچار اشتباه استراتژیک شدهایم.
خوش چهره : نرخ مثبت نرخ اقتصادی باید مستمر باشد
خوشچهره با اشاره به اینکه نرخ مثبت نرخ اقتصادی زمانی واجد ارزش است که مستمر باشد ، گفت : متاسفانه در دولت ها به این مسئله توجه نمیشود ، تمرکز بر تولید ملی مقولهای است که میتوان از آن طریق عملکرد خادمان نظام جمهوری اسلامی را سنجید.
همچنین ترکان با بیان اینکه به گفته رییس جمهور کاهش نرخ تورم از این به بعد با شیب کمتری حرکت خواهد کرد ، افزود: سیاستهایی که موجب خروج از رکود است معمولا آثار تورمی دارد و سیاستهای مهار تورم ، اثار رکودی دارد.
وی آنچه را امروز دولت انجام می دهد ، خروج غیرتورمی رکود خواند و گفت: دولت صرفا به تقاضا توجه ندارد بلکه به طرف های عرضه و تقاضا توجه دارد.
دبیر شورای عالی مناطق آزاد خاطرنشان کرد : اقتصاد مقاومتی باید با رویه دائمی و مستمر در اقتصاد کشور حاکم شود.