![الگوی پیشرفت و آبادانی بنیاد مستضعفان در مناطق کم برخوردار الگوی پیشرفت و آبادانی بنیاد مستضعفان در مناطق کم برخوردار](/files/fa/news/1398/3/20/3602721_264.jpg)
به گزارش
خبرگزاری صدا و سیما به نقل از بنیاد مستضعفان، طرح پیشرفت و آبادانی منطقه ای بر اساس رهنمودهای مقام معظم رهبری در ۱۴ منطقه کم برخوردار کشور اجرا میشود.
این طرح با اهدافی چون رفع محرومیت و توانمندسازی اقتصادی و فرهنگی، توانمندسازی اجتماعی مردم و تکیه بر قابلیتها و توانمندیهای بومی و طبیعی مناطق بر اساس پژوهشهای میدانی و الگوی انجام شده در قلعه گنج توسط بنیاد علوی در حال اجرا است.
این طرحها با استفاده از مشاوره اساتیدِ دانشگاهی و مدیران جوان و انقلابی به دنبال ایجاد مدلی برای افزایش درآمد جامعه روستایی، حمایت از کارآفرینان جهت توسعه اقتصاد محلی و کاهش فشار بر منابع طبیعی و الگوسازی برای پیشرفت همه جانبه و آبادانی کشور با تکیه بر مردم طراحی و اجرا میشود.
توانمندسازی جوامع محلی از طریق ایجاد بستری مناسب برای مشارکت جمعی در قالب گروههای اعتبار و پسانداز، افزایش دسترسی روستاییان کمدرآمد به تسهیلات اعتباری، ارتقاء مهارتهای فردی و اجتماعی روستاییان از طریق هدایت پساندازهای غیرمولد خانوارهای روستایی به سرمایههای مولد کارآمد، افزایش درآمد خانوارهای کمدرآمد از طریق پرداخت وامهای کوچک برای فعالیتهای درآمدزا، برنامهریزی جهت اجرای پروژههایی که مبتنی بر ظرفیت، امکانات و شرایط منطقه باشد و همچنین توسعه اشتغال و تثبیت مشاغل دارای بحران مالی انجام میشود.
- قلعه گنج الگوی اولیه موفق بنیاد مستضعفان
نخستین بار این طرح در قلعه گنج انجام شد و شامل بخش هایی چون حمایت از تولید مردم محور، ارتقا حوزه سلامت روستایی، ارتقا سطح آموزش و زیرساختهای آموزشی، طرحهای اشتغال زایی و توانمندسازی، طرحهای زیرساختی و آبادانی و بهبود خدمات و برنامههای فرهنگی بود. سپس این مدل با در نظر گرفتن ویژگیهای بومی و اقلیمی مناطق مختلف در برخی دیگر از مناطق کم برخوردار کشور از جمله لنده در چهارمحال و بختیاری، چالدران در آذربایجان غربی، ملکشاهی در ایلام، سروآباد در استان کردستان، باخرز در خراسان شمالی، گرمی در اردبیل، قصر قند و زهک در سیستان و بلوچستان، بخش احمدی و جزیره لارک در هرمزگان و سرپل ذهاب در کرمانشاه در حال انجام است.
در مجموع تاکنون در شهرستان قلعه گنج ۱۱۶ پروژه در قالب طرح پیشرفت و آبادانی در حال انجام است که برخی از آنها عبارتند از: طرح بیابان زدایی و احیا منابع طبیعی، تشکیل صندوقهای خرد اعتباری، تشکیل گروههای توسعه از اهالی روستاهایی است.
در این راستا در طرح بیابان زدایی و احیا منابع طبیعی کنترل کانون بحرانی فرسایش بادی در محدوده ۳۰ هزار هکتاری در سه منطقه از شهرستان قلعه گنج (آهوان، ریگمتین و صولان) با اعتبار ۲.۴ میلیارد ریال بهمنظور انجام اقدامات مقابله با بیابانزدایی و کنترل کانونهای بحرانی فرسایش بادی، با جلب اعتماد و اطمینان و مشارکت جوامع روستایی در فعالیتهای توسعهای و با حمایت بنیاد با نظارت سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور و به همت مردم منطقه، همراه با اشتغالزایی برای آنها انجامشده است.
در بخش تشکیل صندوقهای خرد اعتباری تاکنون در ۱۴۴ روستا و در قالب ۱۵۳۱ گروه با پس انداز اهالی و مساعدت ۵۰ درصدی معادل آوردههای نقدی روستاییان توسط بنیاد مستضعفان انجام شده و از محل این صندوق بیش از ۱۹ میلیارد تومان به اهالی قلعه گنج برای راه اندازی کسب و کارهای کوچک وام داده شده است.
همچنین در هر دهستان یک شرکت تعاونی فراگیر ملی تشکیل شد و در مجموع ۵ تعاونی در ۵ دهستان شهرستان قلعه گنج با تعداد اعضای ۳۶۰۱ نفر در دهستانهای قلعه گنج، چاه دادخدا، سرخ قلعه، رمشک و مارز تشکیل شد.
در بخش سلامت کمک به تجهیز بیمارستان ۳۲ تختخوابی قلعه گنج، اجرای ارتقای سلامت مادران باردار و شیرده برای ۱۱۰۰ مادر باردار، احداث مرکز سلامت شبانه روزی، تجهیز ۱۸ باب خانه بهداشت و مشارکت در ساخت ۱۰۰ سرویس بهداشتی در دستور کار قرار گرفت.
در راستای طرح تجهیز مدارس شهرستان قلعه گنج تعداد ۲۴۷ مدرسه جهت تجهیز شناسایی و اولویت دهی شد که با اعتبار ۲۳ میلیارد ریال در حال انجام میباشد. همچنین تاکنون ۲۰۱ مدرسه در ۵ دهستان شهرستان قلعه گنج تجهیز شده است.
همچنین در راستای تقویت بخش اشتغال شهرستان قلعه گنج اعطای تسهیلات اشتغال زایی ۲۵۰ میلیارد ریالی توسط بانک سینا در دستور کار قرار گرفت. در این طرح برای هر طرح ارئه شده سقف تسهیلات ۵۰ میلیارد ریال در نظر گرفته شد. ۵ درصد سود تسهیلات این طرح توسط بنیاد علوی و ۵ درصد نیز توسط معاونت توسعه مناطق محروم نهاد ریاست جمهوری تأمین میشود.
از دیگر اقدامات انجام شده در شهرستان قلعه گنج میتوان به احداث کارخانه رب گوجهفرنگی، احداث کارخانه روغنکشی از کنجد، کارخانه آبمیوه، احداث مجتمع دامپروری، احداث گلخانه، توسعه کشت گیاهان دارویی، احداث کارخانه فرآوری شیر و لبنیات و برگزاری دورههای آموزش فنی و حرفهای اشاره کرد.
در بخش طرحهای زیر ساختی نیز احداث هتل کپری، احداث ۲۵ دهنه پل شهری، ساخت بوستان رمشک و کمک به تجهیز بوستانهای روستایی، احداث پارک شادی، طرح شبکه ارتباطی پهنباند شهرستان قلعه گنج، احداث ساختمان نیروی انتظامی، احداث نیروگاه خورشیدی و احداث ایستگاه آتش نشانی از سایر اقدامات انجام شده است. این اقدامات در قالب یک شهرک صنعتیِ دارای زیرساختِ مناسب و به منظور جذابیت لازم برای سرمایهگذاران بخش خصوصی و تقویت صنایع تبدیلی شهرستان فراهم شد.
در بخش ورزشی نیز اقداماتی، چون زیرسازی و احداث زمینهای ورزشی از جمله فوتسال و والیبال، تعمیر سالنهای ورزشی و خرید تجهیزات در دستور کار قرار گرفت. ماحصل این اقدامات را میتوان در اعزام تیم شهید حیدری قلعه گنج به مسابقات بین المللی نروی کاپ نروژ و اعزام تیم نوجوانان و جوانان ووشوکار شهرستان به مسابقات کشوری اصفهان در سال ۹۷ مشاهده کرد. همچنین با حمایتهای صورت گرفته تیم فوتبال شهدای قلعه گنج توانست پس از ۴ سال در لیگ برتر استان کرمان شرکت کند.
یکی دیگر از اقدامات بنیاد مستضعفان تقویت زیرساختهای فرهنگی شهرستان قلعه گنج است. از آنجایی که مسجد نقش قابل توجهی در تقویت زیرساختهای فرهنگی دارد لذا تجهیز مساجد شهرستان قلعه گنج در دستور کار قرار گرفت. با بررسی میدانی مساجد موجود، اولویت دهی ۲۴۰ مسجد جهت تجهیز در دستور کار قرار گرفت که با اعتبار ۲۰ میلیارد ریال در بخشهای تامین آب، برق، تجهیز وضوخانه و سرویسهای بهداشتی و تاسیسات و فرش کف مساجد در حال انجام میباشد و تاکنون ۲۱۷ مسجد از ۵ دهستان شهرستان قلعه گنج تجهیز شده است.
هم زمان با پیادهسازی موفق الگوی پیشرفت و آبادانی مناطق محروم در شهرستان قلعه گنج به عنوان نخستین نمونه و همچنین نظر به تأثیرات مثبت این طرح در شاخصههای معیشتی، اجتماعی، فرهنگی، آموزشی و سلامت جامعه هدف، پیشنهاداتی درباره اجرای این طرح در سایر شهرستانهای محروم کشور مطرح شد. برخی مسئولان ارشد دولتی از قول مقام معظم رهبری نقل قول کردند که مسئولان قلعه گنج را ببینند و آن را برای توسعه سایر نقاط کشور الگو قرار دهند.
اجرای الگوی قلعه گنج در سایر نقاط کشور با مشکلاتی نیز همراه بود و انتخاب هر شهری ممکن بود با انتقاداتی مواجه شود لذا تصمیم گرفته شد تعمیم الگوی قلعه گنج از یک ساز و کار مشخص پیروی کند. کارشناسان بنیاد مستضعفان در انتخاب گزینههای خود برای اجرای طرح آبادانی و پیشرفت با استفاده از مجموعهای از مطالعات و لحاظ کردن مجموعهای از شاخصها، از جمله شاخصهای معاونت توسعه روستایی و مناطق محروم ریاست جمهوری، وزارت کشور و وزارت کار، تعاون و رفاه اجتماعی به ۱۵ شاخص اصلی و ۴۲ شاخص فرعی رسیدند.
بر اساس مطالعات مشاور و با استناد به شاخصهای مراجع ذیصلاح تمام شهرستانهای محروم با نگاه به محرومیت و ظرفیت سنجی منطقه مورد مطالعه قرار گرفت و اولویتبندی شدند.
در شهرستان چالدران اقدامات مطالعاتی اولیه شامل مطالعه ظرفیتهای منطقه، پایش روستاهای شهرستان چالدران، انتخاب دانشگاه شهید رجایی بهعنوان مجری و مشاور طرح توان افزایی جوامع محلی و همچنین دانشگاه خوارزمی به عنوان مشاور جامع مطالعاتی این شهرستان جهت استخراج پتانسیلهای موجود شهرستان و تقویت آنها جهت کمک به ارتقای شاخصهای شهرستان، برنامه ریزی دوره آموزش فنی و حرفه ای، طراحی ساختار شبکههای اجتماعی در ۲۱ منطقه، ساماندهی کمیتههای کسبوکار و تحویل سامانه الکترونیکی مدیریت صندوقهای آبادانی انجام شده است.
همچنین در مرحله اجرا نیز اقداماتی، چون امضای تفاهمنامه چهارجانبه بین بنیاد علوی، بانک سینا، صندوق توسعه روستایی ریاست جمهوری و استانداری آذربایجان غربی انجام شده است. تاکنون ۲۴۵ پروژه در قالب طرحهای اشتغالزایی با بودجهای بالغ بر ۱۴۳ میلیارد و ۸۶۰ میلیون ریال به مراحل تصویب رسیده است که میتواند برای ۳۱۷ نفر فرصت اشتغال فراهم کند.
از جمله اقدامات عملیاتی در حال اجرا میتوان به تشکیل ۱۷۶ گروه توسعه در قالب ۲۲ صندوق آبادانی و پیشرفت روستایی ذیل طرح توان افزایی جوامع محلی تشکیل شده است که مبلغ جمع آوری شده توسط مردم بیش از ۸ میلیارد ریال و مبلغ کمک اهدای بنیاد علوی بازوی اجرای بنیاد مستضعفان در طرحهای محرومیت زدایی به این صندوق مبلغ بیش از ۷ میلیارد و ۷۴۷ میلیون ریال است که از محل اعتبارات این صندوق تا کنون به ۵۷۰ طرح بیش از ۱۴ میلیارد و ۶۹۷ میلیون ریال تسهیلات پرداخت شده است.
این طرحها بیشتر در حوزههای پرورش دام، تولید محصولات گلخانهای و کارگاههای تولید مانتو شلوار یا خدمات خودرو هستند. همچنین به جهت کنترل پروژههای تعریف شده مطابق با طرح توجیهی ارائه شده و رسیدن به سرانجام مطلوب بصورت مرتب و دوره و میانگین یک بازدید در هر ماه از سوی کارشناسان بنیاد علوی صورت میگیرد.
یکی دیگر از اقدامات انجام شده در این شهرستان راهاندازی ناحیه صنعتی روستایی است. بنیاد مستضعفان قصد دارد با برطرف کردن برخی موانع موجود از جمله نبودن زیر ساخت مناسب و کمک به رفع معارض زمین تنها ناحیه صنعتی شهرستان چالدران ناحیه صنعتی روستایی چالدران را راه اندازی کند.
شهرستان لنده یکی دیگر از مراکز هدف طرح پیشرفت و آبادانی است که بر اساس تحلیل شاخصهای موجود انتخاب شد. در این شهرستان مطالعات اولیه انجام شد و دانشگاه خوارزمی به عنوان مشاور و مجری طرح توان افزایی جوامع محلی و یک شرکت مهندسی – مشاور به عنوان مجری طرح جامع مطالعات شهرستان انتخاب شد. اقدامات انجام شده تا پایان اردیبهشت ۱۳۹۸ منجر به تشکیل ۱۵۵ گروه توسعه روستایی در ۲۰ صندوق در ۲۰ روستای هدف تشکیل شد که بیش از مبلغ ۴ میلیارد و ۵۰۱ میلیون ریال توسط مردم و بیش از مبلغ ۴ میلیارد و ۳۱۷ میلیون ریال توسط بنیاد علوی به این صندوق واریز شد که از محل این اعتبارات تعداد ۴۵۹ وام توان افزایی برای کسب و کارهای خرد روستایی به مبلغ ۹ میلیارد و ۳۷۰ میلیون ریال در حوزه کشاورزی، خدمات و صنعت به متقاضیان پرداخت شده است.
همچنین تاکنون ۳۸ پروزه در قالب طرحهای اشتغالزایی با بودجهای بالغ بر ۴۷ میلیارد و ۲۰۸ میلیون ریال به مراحل تصویب پرداخت تسهیلات و انعقاد قرار داد رسیده است.
همچنین ذیل تفاهم نامه بنیاد علوی با وزارت بهداشت، احداث مرکز جامع درمان بستر ۱۰ تختخوابی در شهرستان لنده کلنگ زنی شد.
از دیگر فعالیتهای حوزه بهداشت میتوان به اعزام ۳۰ نفر دندانپزشک در قالب گروه جهادی برای درمان رایگان ۳۰۰۰ نفر از اعضای کمیته امداد و سازمان بهزیستی در شهرستان لنده نام برد.