استانداردهای مهارتی سازمان آموزش فنی و حرفهای سنگ بنای اجرای آموزشهای مهارتی فنی و حرفهای است که باید مطابق با استاندارهای جهانی باشد و تمامی شاغلان در حرفههای مختلف باید با آگاهی از آن و استفاده از شیوههای نوین، گامی رو به جلو در کسب و کار خود بردارند.
مدتی پیش وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرد: در یک سال گذشته بالغ بر ۲ هزار استاندارد آموزش مهارتی در سازمان فنی و حرفهای تدوین شده است.
استانداردهایی که میتواند نظام آموزشی مهارتهای شغلی را ارتقا دهد و آیندهای درخشان در تولید را برای کشورمان فراهم کند.
رامک فرح آبادی معاون برنامه ریزی درسی دفتر پژوهش سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور هم میگوید: بیش از ۶ هزار استاندارد تا امروز در سامانههای ملی خود بارگذاری کردهایم و مورد استفاده عموم قرار میگیرد.
او این استانداردها را مورد نیاز اقشار مختلف جامعه میداند و میگوید: کارآفرینان، افراد سرپرست خانوار و جوانان و همه اقشاری که میتوانند آموزش مهارتی را اجرا کنند، به این استانداردها نیازمندند.
ناهید مسلمی، معاون پژوهش، برنامه ریزی و سنجش مهارت سازمان، میگوید: امروز یکی از مشکلات مهارت آموزی در جهان «شکاف مهارتی» است، که برای رفع این موضوع دولت، صنایع و اتحادیهها با مشارکت یکدیگر و هم افزایی میتوانند بر این مشکل فائق آیند.
او اضافه میکند: گام اصلی در این راستا «استانداردسازی مهارت» است که در واقع رابط بین دنیای کار و آموزش است و عامل انسجام اجرای آموزش تلقی میشود.
اما چگونگی تدوین استاندارهای شغلی و مهارتی سوالی است که برای همه افراد پیش میآید؟ معاون برنامه ریزی درسی دفتر پژوهش سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور میگوید: روشهای تدوین این استانداردها میتواندمختلف باشد، ولی روشی که غالباً در سازمان آموزش و فنی و حرفهای استفاده میشود، روش تجزیه و تحلیل حرفهای است که یک روش جهانی و مورد استفاده بسیاری از سازمانهای جهانی است.
او ضافه میکند: بر مبنای تجزیه و تحلیل حرفه ای، از خبرگان حرفهای یا افرادی که شاغل در کاری هستند، دعوت و نیازهای آموزشی جامعه را استخراج میکنیم و با استفاده از این افراد نسبت به تدوین استانداردها اقدام میکنیم؛ به این صورت که یک سند بین المللی به نام ایسکو ۲۰۰۸ داریم که بر اساس آن طبقه بندی مشاغل و حرف جهانی در همه کشورها مورد استفاده قرار میگیرد و برای کشور ما این مبنا قرار گرفته است.
رامک فرح آبادی میافزاید: سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور بر اساس کد حرفههایی که در این سند وجود دارد (که غالباً ۴۳۶ حرفه اصلی است) نیاز سنجیها را انجام میدهیم و بر اساس آمایش سرزمینی در نقاط مختلف، نیازهای آموزش فنی و حرفهای در استانها و ادارات کل فنی و حرفهای استانها استخراج و به ما اعلام میشود که در ستاد سازمان برنامهریزی، این نیازسنجی بر مبنای کد حرفههای شناسایی میشود و به تبع آن از افراد مختلف و از خبرگان در بخشهای مختلف و استانهای مختلف دعوت میکنیم تا استانداردی خاص تدوین شود. مثلاً در استان خراسان رضوی برای صنایع غذایی این کار انجام شده است و خبرگان حرفهای جمع شدند و در آن صنعت غذایی تمام موارد کاری که برای تدوین استانداردها وجود دارد در جلسات به شور گذاشته شد و در نهایت تدوین استانداردها در حوزه صنایع غذایی به راحتی انجام شد.
دفتر پژوهش، طرح و برنامه ریزی درسی سازمان آموزش فنی و حرفهای به منظور تدوین و بازنگری استانداردهای آموزشی مورد نیازبازار کار و ممیزی منابع آموزشی، مشارکت کلیه ذینفعان آموزشی را از طریق ایجاد سامانه ملی استاندارد مهارت راستای دستیابی به اهداف سازمانی و همگام نمودن استانداردها و منابع آموزشی با نیازهای آموزشی گروههای هدف در دستور کار خود قرار داده است؛ سامانهای که با مشارکت همه ذینفعان درتصمیم سازی، برنامه ریزی و تربیت نیروی انسانی ماهر مورد نیاز بازار کار فعال است.
معاون برنامه ریزی درسی دفتر پژوهش سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور میگوید: علاقهمندان و شاغلان در حرفههای مختلف میتوانند اگر در سامانههای ما استانداردهای مهارتی موجود بود به مراکز آموزش فنی و حرفهای دولتی و خصوصی مراجعه کنند و آموزشها را فرا بگیرند و صلاحیت فنی و حرفهای را طی کنند.
وی اضافه میکند: اگر در سامانه ملی استاندارد مهارت، استاندارد یا مهارت مورد نظر وجود نداشت، علاقه مندان میتوانند به ادارات کل سازمان آموزش فنی و حرفهای مراجعه کنند و ادارات کل استانها این نیازها را برای ستاد ما ارسال میکنند و ما بر اساس آموزشهایی که برای افراد در استانها گذاشتهایم و کارشناسان آموزش فنی و حرفهای را آشنا کرده ایم، با روشهای تدوین استاندارد و تجزیه و تحلیل حرفهای و با توجه به نیاز استان و نیاز افرادی که مراجعه کردند، استانداردهای شغلی مورد نظر را در قالب گروههای ۵ تا ۷ نفره خبره تدوین میکنیم و این استانداردها تدوین میشود.
یکی از اهداف سازمان آموزش فنی و حرفهای در تدوین استاندارهای مهارتی کمک به اشتغال جوانان جویای کار و ارتقای مهارت شاغلان است که البته در استانداردهای نوین ارزشیابی شغلی و شایستگی حرفهای نیز لحاظ شده است که انتظار میرود به روزرسانی استانداردهای مهارتی به شکل فراگیرتر در کشور عملیاتی شود تا شاهد رونق تولید در کشورمان باشیم.
گزارش: زهرا شفیعی
خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما.