در نخستین سالگرد زلزله کرمانشاه، رئیس جمعیت هلال احمر اقدامات اساسی این جمعیت در یکی از بزرگترین زمین لرزههای کشور را تشریح کرد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما اقای پیوندی این گزارش را در هیات دولت به رئیس جمهور و وزرا هم ارائه کرد که با تقدیر دکتر روحانی از امدادگران و عملیات امداد و نجات در حادثه کرمانشاه همراه شد.
پیوندی در مقدمه این گزارش نوشته است: «زلزله کرمانشاه به عنوان یکی از بزرگترین زلزلههای ۵۰ سال اخیر ایران، زخم بزرگی بود که در سال ۱۳۹۶ همه ما را آزرد. گستره جغرافیایی بسیار وسیع، زمان نامناسب و ویژگیهای فرهنگی محل حادثه، این زلزله را از سایر زلزلههای ایران مجزا و سختی کار را بیشتر میکرد. جمعیت هلال احمر بر اساس وظایف ذاتی که در چنین حوادث بزرگی برعهده دارد، اقدامات متعددی را در طول یکسال گذشته انجام داده که سعی میکنم در چند محور و بهصورت خلاصه آنها را توضیح بدهم.»
هفت محور اصلی به این شرح است:
۱. امداد و نجات
بر اساس پروتکلهای امدادی، نخستین و مهمترین اقدام پس از حوادث بزرگ در ۷۲ ساعت اولیه، انجام عملیات امداد و نجات است. بر این اساس مرکز عملیات اضطراری (EOC) در سازمان امداد و نجات و همچنین جمعیت هلال احمر استان کرمانشاه و سپس استانهای معین در یکساعت اول حادثه فعال شد و کنترل عملیات را به دست گرفت.
۳۸ تیم واکنش سریع، ۵۳ تیم تخصصی آوار برداری، ۳۱ تیم جست و جوی سگ های نجات (آنست) در استان کرمانشاه و استان های معین همراه با تمامی تجهیزات انفرادی، گروهی و مکانیزه بلافاصله عازم مناطق زلزله زده شدند.
طرح اولیه عملیاتی امدادرسانی براساس اطلاعات دریافتی آماده و شهرهای مختلف آسیبدیده براساس جمعیت و شدت آسیب، میان استان های معین تقسیم شده و در مجموع ۲۱ استان، وارد عملیات امدادرسانی به حادثهدیدگان شدند.
۲. امداد هوایی
با توجه به وسعت جغرافیایی منطقه و احتمال بسته شدن محورهای جادهای، امداد هوایی جمعیت هلال احمر در همان ساعات اولیه به حالت آماده باش درآمد. با این حال به دلیل تاریکی هوا و عدم پرواز در شب، عملیات امداد هوایی از نخستین دقایق روز بعد آغاز شد.
۹ فروند بالگرد امدادی هلال احمر در نخستین ساعات صبح به سمت منطقه زلزله زده پرواز کرد و با احتساب بالگرد استان کرمانشاه تعداد بالگردهای درگیر در این عملیات به ۱۰ فروند رسید.
بالگردهای جمعیت هلال احمر در طول این عملیات توانستند رکوردی کمنظیر از انتقال مصدومان به مراکز درمانی و انتقال اقلام امدادی به روستاهای دوردست را از خود برجای بگذارند.
در طول ۱۳ روز انجام عملیات:
– ۲۷۷ ساعت و ۲۷۲ سورتی پرواز انجام شد.
– ۱۹۴ مصدوم به مراکز درمانی انتقال داده شدند.
– ۷۹۲ نفر از نیروهای امدادی به مناطق دوردست منتقل شدند.
– ۱۲۹ هزار کیلوگرم بار شامل انواع اقلام امدادی حمل شد.
۳. درمان اضطراری
بزرگترین مشکل پس از حوادث بزرگ، انتقال و درمان مصدومان است که در زلزله کرمانشاه رکورد کمنظیری در تاریخ حوادث ایران در این زمینه رقم خورد که در کاهش آمار تلفات بسیار موثر بود.
– بیمارستان صحرایی (RDH ) هلال احمر ساعت ۷ صبح روز حادثه در سرپلذهاب برپا شد و ارائه خدمات به مصدومان را آغاز کرد.
– مصدومان از طریق آمبولانس ها و بالگردها به سرعت انتقال یافتند.
– پزشکان داوطلب فراخوان و به مناطق آسیب دیده اعزام شدند.
در زمان انجام عملیات تا ۲ ماه پس از حادثه، یک بیمارستان صحرایی (RDH) با ۹۰ نفر/ روز، ۱۲ درمانگاه اضطراری (BHCU) با ۲ هزار و ۲۵۰ نفر/ روز، ۴ مرکز خدمات توانبخشی با ۱۲۰ نفر/روز و در مجموع با ۲۴۶۰ نفر/ روز نیرو به ارائه خدمات پرداختند.
در طول یک ماه پس از حادثه به یک هزار و ۲۲۱ نفر فوریت های درمانی، ۱۴ هزار و ۴۰۱ تن ویزیت پزشکی، ۷ هزار و ۷۶۱ تن خدمات پرستاری، ۲ هزار و ۱۸ تن خدمات زنان و مامایی و ۷۹۷ تن خدمات بهداشت روان ارائه شد.
خدمات توانبخشی و فیزیوتراپی بلافاصله در منطقه مهیا شد و بهصورت ثابت و سیار ادامه یافت.
در یک ماه نخست وقوع زمین لرزه کرمانشاه، به بیش از ۲ هزار و ۶۹۴ تن خدمات فیزیوتراپی ارائه شد و ۶۴۰ تن نیز از خدمات ارتوپدی فنی هلال احمر بهصورت رایگان بهره بردند. علاوه بر این تعدادی از مصدومان با درجه مصدومیت بالا و ضایعه نخاعی به بیمارستان فوق تخصصی نورافشار در تهران منتقل شدند و روند درمان این افراد به صورت رایگان طی شد.
۴- توزیع اقلام و اسکان اضطراری
اسکان اضطراری در چادر برعهده جمعیت هلال احمر است و از این رو اقدامات لازم در این خصوص علی رغم مشکلات فراوان به سرعت انجام شد. در همین راستا:
در حالی که طبق استانداردها، برای ۳۳ هزار خانوار حاضر در منطقه، حداکثر همین مقدار چادر میبایست توزیع شود اما، به دلیل شرایط بحرانی منطقه و امنیت روانی مردم در مجموع ۹۲ هزار و ۵۰۰ تخته چادر در منطقه توزیع شد.
پس از برطرف شدن اضطرار و پایان عملیات نجات، عملیات امدادی وارد فاز بعدی شد و توزیع اقلام ضروری دیگر برای اسکان اضطراری سرعت بیشتری گرفت. در همین خصوص طبق دفترچه های امدادی بیش از ۲۸۸ هزار کیلوگرم نایلون به منظور جلوگیری از آبگرفتگی، ۴۹ هزار شعله والوور، ۳۰۰ هزار تخته پتو، ۶۳ هزار تخته موکت،۲۷ هزار ست ظروف، ۴۹ هزار ست بهداشتی، ۲۱ هزار گالن آب، و بیش از ۴۱ هزار هیتر برقی میان آسیب دیدگان توزیع شد.
۵-تغذیه اضطراری
تغذیه اضطراری آسیب دیدگان در دو مرحله انجام شد.
– در مرحله نخست جیره ۷۲ ساعته میان آسیب دیدگان توزیع شد. این بسته های غذایی به تعداد ۱۱۲ هزار بسته شامل نیازهای اولیه غذایی مثل نان، قند و شکر، برخی کنسروجات و… با توجه به حدود ۵۰ هزار شناسنامه امدادی صادر شده، میان زلزله زدگان در شهرها و روستاهای مختلف توزیع شد.
– در مرحله دوم بسته غذایی یک ماهه توزیع و با توجه به نیاز زلزله زدگان یک بار دیگر نیز تکرار شد.
در مجموع بالغ بر ۱۳۵ هزار بسته غذایی یک ماهه شامل برنج، روغن، کنسروجات و … میان زلزله زدگان توزیع شد.
در طول ۲ ماه نخست ۵۰۰ هزار بطری آب معدنی نیز از منابع جمعیت هلال احمر میان زلزله زدگان توزیع شد.
۶-خدمات روانی اجتماعی
پس از رفع شرایط اضطراری و با توجه به تالمات روحی و روانی در مناطق آسیب دیده، تیمهای خدمات روانی اجتماعی جمعیت هلال احمر با عنوان تیمهای سحر از استانهای مختلف وارد منطقه شده و به ارائه خدمات مختلف به کودکان، زنان و اقشار آسیبپذیر پرداختند.
ایجاد فضاهای دوستدار کودک، سرکشی به خانواده متوفیان، برپایی خیمه های نماز، ارائه خدمات بهداشتی، آموزشها و مشاورههای لازم، برپایی مراسم ختم، عیادت از مجروحان، توزیع اسباب بازی و … از جمله برنامههای این تیمها بود. ۶۴ تیم از ۳۱ استان شامل ۸۷۸ نفر به تدریج وارد شهرهای و مناطق مختلف زلزله زده شدند. این خدمات تا عید نوروز ادامه داشت و در مجموع بیش از ۱۶۷ هزار نفر از برنامه های مختلف بهره بردند.
۷-کمکهای مردمی
کمک های مردمی به هلال احمر در زلزله کرمانشاه بیسابقه بود و رکورد شکست. در حالی که در زلزله مشابه قبلی (ورزقان، پنج سال پیش) مردم ۲۲ میلیارد تومان به هلال احمر کمک کرده بودند، میزان کمکهای مردمی در زلزله کرمانشاه به ۶۷ میلیارد تومان رسید و این جدا از ۲۰ هزار تن اقلام فیزیکی (به ارزش تقریبی ۷۰ میلیارد تومان) بود که به شعب هلال احمر در سراسر کشور تحویل شد.
از همان ابتدای کار تصمیم گرفتیم تا ریالی از کمکهای مردمی در مسیر خدمات امدادی هلال احمر مصرف نشود و مستقیم در اختیار آسیب دیدگان واقعی قرار گیرد.
جمعیت هلال احمر در زلزله کرمانشاه از منابع داخلی خود بالغ بر ۲۵۰ میلیارد تومان هزینه کرد، اما بدون آنکه ریالی از کمک های مردمی را صرف فرآیندهای عملیاتی خود در منطقه زلزله زده کند، همه آنها را به تدریج در اختیار زلزلهزدگان قرار داد.
– از این کمکها در ماههای نخست پس از حادثه ۵ میلیون تومان در اختیار خانوادههایی قرار گرفت که عزیزی را از دست داده بودند.
– ۵ میلیون تومان نیز نصیب خانوادههایی شد که تا ۱۰ روز پس از زلزله فرزندشان متولد شده بود.
پس از تکمیل بانک اطلاعاتی خانههای تخریب شده توسط بنیاد مسکن و شناسایی سرپرستان خانوارها با کمک سازمان هدفمندی یارانهها، فرصت برای کمکهای دقیقتر به خانوادههای زلزله زده فراهم شد.
حدود ۲۹ هزار خانه از نوع تخریبی یک و ۲ شناسایی شدند که بیشترین آسیب را از این زلزله مصیبت بار دیده بودند. در اولین فرصت پیش از عید نوروز مبلغ ۳۰۰ هزار تومان از محل کمکهای مردمی در اختیار ۲۹ هزار خانواده زلزلهزده قرار گرفت.
با شناسایی دقیق خانوارها، برای خرید ۳ قلم لوازم خانگی شامل کولر، یخچال و فرش مبلغ ۲ میلیون تومان در اردیبهشتماه ۹۷ به حساب سرپرستان ۲۹ هزار خانواده زلزله زده واریز شد.